Linux sisteminde bir proxy ayarlamak, belirli IP adresleriyle sınırlandırılmış ağ kaynaklarına erişmek veya internete bağlanırken gizliliğinizi korumak gibi çeşitli durumlarda yararlı olabilir. Linux sisteminde bir proxy yapılandırmak için kullanılabilecek çeşitli araçlar ve yöntemler mevcuttur; ayrıntılar ise kullandığınız dağıtım ve Linux sürümüne bağlı olacaktır.

Bu makalede, Linux komut satırında, Ubuntu Masaüstü GUI'sinde ve GNOME3'te proxy'nin nasıl ayarlanacağını öğreneceğiz.

Bir Linux sisteminde, komut satırını kullanarak proxy ayarlarını birkaç farklı şekilde yapılandırabilirsiniz.

İşte bazı alternatifler:

• Ortam değişkenlerini ayarlayın: HTTP ve HTTPS trafiği için proxy sunucusunu belirlemek üzere, sırasıyla HTTP proxy ve HTTPS proxy ortam değişkenlerini ayarlayabilirsiniz.

Şunu göz önünde bulundurun:

export http_proxy=http://proxy.example.com:8080

export https_proxy=http://proxy.example.com:8080

• proxychains aracını kullanın: proxychains, herhangi bir komut satırı programıyla proxy kullanmanıza olanak tanıyan bir araçtır. Bu aracı kullanmak için, /etc/proxychains.conf dosyasını düzenleyerek proxy sunucusunu ve diğer istediğiniz ayarları belirtmeniz ve ardından proxychains komutunu kullanarak istediğiniz komutu çalıştırmanız gerekir. Örneğin:

proxychains curl http://example.com

• apt-get aracını kullanın: apt-get ile paketleri indirmek için bir proxy kullanmanız gerekiyorsa, /etc/apt/apt.conf dosyasına aşağıdaki biçimde bir satır ekleyerek proxy'yi belirtebilirsiniz:

Acquire::http::Proxy "http://proxy.example.com:8080";

HTTP yerine HTTPS kullanarak benzer bir satır ekleyerek HTTPS için ayrı bir proxy de ayarlayabilirsiniz.

Ubuntu Masaüstü GUI ile Proxy Kurulumu

Ubuntu Masaüstü GUI ile bir proxy yapılandırmak için şu adımları izleyin:

1. Masaüstünün sağ üst köşesindeki dişli simgesine tıklayarak Ayarlar uygulamasını açın.
2. Ayarlar uygulamasında "Ağ" simgesine tıklayın.
3. Sol menüde, proxy ayarını yapmak istediğiniz ağ bağlantısına tıklayın. Kablolu bir bağlantıya bağlıysanız, bu bağlantı "Kablolu" olarak adlandırılır. Kablosuz bir bağlantıya bağlıysanız, bu bağlantı "Kablosuz" olarak adlandırılır.
4. Ağ bağlantısının yanındaki "dişli" simgesine tıklayarak o bağlantının ayarlarını açın.
5. Ayarlar penceresinde, "Proxy" sekmesine tıklayın.
6. "Proxy" sekmesinde "Otomatik" veya "Manuel" proxy ayarlarından birini seçebilirsiniz. "Otomatik" seçeneğini seçtiyseniz, PAC (Proxy Otomatik Yapılandırma) dosyasının URL'si "URL" sütununa girilmelidir. "Manuel" seçeneğini kullanıyorsanız, proxy sunucusunun IP adresini "Adres" bölümüne, bağlantı noktası numarasını ise "Bağlantı Noktası" bölümüne girmeniz gerekir.
7. Proxy'niz kimlik doğrulama gerektiriyorsa, "Kimlik doğrulama gerektir" onay kutusunu işaretleyin, ardından kullanıcı adınızı ve şifrenizi ilgili alanlara girin.
8. Değişikliklerinizi kaydetmek için "Uygula" düğmesini kullanın.

GNOME3'te Proxy Ayarları

GNOME3'ün proxy ayarlarını yapılandırmak için şu adımları izleyin:

1. Ayarlar uygulamasını başlatın.
2. Ağ sekmesinde tıklayın.
3. Bir ağ bağlantısını yapılandırmak için, bağlantının yanındaki dişli simgesine tıklayın.
4. Ağ Ayarları kutusundaki IPv4 veya IPv6 sekmesine tıklayın.
5. "Yöntem" seçeneğinden "Manuel"i seçin.
6. "Adres" ve "Bağlantı Noktası" sütunlarını proxy sunucusuna ait bilgilerle doldurun.
7. Gerekirse, "Kullanıcı Adı" ve "Şifre" bölümlerini bir kullanıcı adı ve şifre ile doldurun.
8. Menüden "Kaydet" seçeneğini seçin.
9. Son olarak, "Ayarlar" penceresini kapatın.

Linux bir proxy sunucusunu destekleyebilir mi? 

Evet, Linux, Squid, mod_proxy ile Apache HTTP Sunucusu veya HAProxy gibi çeşitli araçları kullanarak bir proxy sunucusunu destekleyebilir.

Linux'ta HTTP proxy nedir?

HTTP proxy, çevrimiçi tarayıcıları ve web sunucularını birbirine bağlamak için kullanılan endüstri standardı olan HTTP (Hypertext Transfer Protocol) trafiğini kontrol eden özel bir proxy türüdür. HTTP proxy'leri, internet hızını artırmak, sansürü aşmak veya gizliliği korumak için kullanılabilir.

Genel olarak, bir Linux sisteminde HTTP proxy kullanmak birçok avantaj sağlar. Kullanıcının cihazı ile internet arasında aracı görevi görerek, kullanıcının IP adresini gizleyerek ve olası çevrimiçi tehlikelere karşı koruma sağlayarak güvenliği artırmaya yardımcı olabilir. Sık ziyaret edilen sayfaları önbelleğe alarak, tekrarlanan sorgu ihtiyacını ortadan kaldırarak internette gezinmeyi hızlandırabilir.