در شبکه‌سازی سایبری، سرور پروکسی سروری است که بین کلاینتی که یک منبع (رایانه‌ی شما) را درخواست می‌کند و سروری که آن را فراهم می‌کند، قرار دارد. این سرور به عنوان واسطه بین مرورگر شما و سرویس‌های آنلاین، مانند ارائه‌دهندگان SaaS، عمل می‌کند. سرورهای پروکسی می‌توانند امنیت و حریم خصوصی آنلاین شما را افزایش دهند و سرعت ترافیک شما را بیشتر کنند. 

سرورهای پروکسی برای ساختاردهی و متمرکز کردن سیستم‌های توزیع‌شده طراحی شده‌اند. بنابراین، آن‌ها هنگام درخواست سرویس، به نمایندگی از مشتری عمل کرده و منبع واقعی درخواست را پنهان می‌کنند.

یک سرور پروکسی به گونه‌ای عمل می‌کند که به جای اتصال مستقیم به یک سرور برای انجام یک درخواست، کلاینت درخواست را به سرور پروکسی ارسال می‌کند. سرور پروکسی با بررسی درخواست، تراکنش‌ها را انجام می‌دهد. این روش پیچیدگی و طول درخواست را مدیریت کرده و حریم خصوصی و امنیت را فراهم می‌کند. 

 

راه‌اندازی سرور پروکسی برای سیستم‌عامل‌ها و مرورگرهای مختلف

یک پروکسی نمی‌تواند تضمین کند که شما در فضای آنلاین ایمن خواهید بود، به‌ویژه در صورتی که از پروکسی‌ای استفاده کنید که به‌صورت رایگان در اینترنت در دسترس است. پروکسی‌های عمومی ممکن است سرعت ترافیک شما را کاهش دهند و حتی شما را در معرض خطر قرار دهند. در عوض، ما توصیه می‌کنیم که نحوه کارکرد سرورهای پروکسی و چگونگی راه‌اندازی یکی از آن‌ها را روی دستگاه خود، چه ویندوز، مک، اوبونتو یا صرفاً یک مرورگر وب استفاده کنید، درک کنید.

اگر می‌خواهید مرورگر خود را برای استفاده از پروکسی‌ای که توسط یک سازمان اداره می‌شود، پیکربندی کنید، احتمالاً باید با تیم فناوری اطلاعات خود تماس بگیرید. این موضوع به خصوص زمانی صادق است که باید نام اسکریپت را به صورت دستی وارد کنید. ممکن است به اطلاعات آی‌پی و پورت پروکسی نیز نیاز داشته باشید. در هر صورت، اگر این اطلاعات را ندارید یا مجاز به انجام چنین اقداماتی نیستید، با تکنسین فناوری اطلاعات خود تماس بگیرید.

 

راه‌اندازی سرور پروکسی در ویندوز

قبل از راه‌اندازی یک سرور پروکسی، باید تنظیمات پروکسی ویندوز خود را بررسی کنید. اطلاعات موجود در تنظیمات پروکسی می‌تواند به شما کمک کند تا تصمیم بگیرید چه نوع سرور پروکسی را می‌توانید نصب کنید. برای دسترسی به این اطلاعات، به منوی استارت (Start Menu)، سپس تنظیمات (Settings)، بعد شبکه و اینترنت (Network & Internet) و در نهایت پروکسی (Proxy) بروید. در اینجا نحوه راه‌اندازی دستی پروکسی در ویندوز آورده شده است:

1. برای دسترسی به منوی تنظیمات ویندوز، کلید ویندوز را نگه دارید و کلید I را فشار دهید.
2. به تنظیمات بروید، سپس «شبکه و اینترنت» را انتخاب کرده و در نهایت روی «پراکسی» کلیک کنید.
3. به بخش «تنظیم دستی پروکسی» بروید و روی «استفاده از سرور پروکسی» کلیک کنید.
4. آدرس IP و شماره پورت پروکسی را در فیلدهای مربوطه وارد کنید.
5. در صورتی که سرور پروکسی شما با رمز عبور محافظت می‌شود، تیک گزینه «سرور پروکسی به رمز عبور نیاز دارد» (Proxy server requires password) را بزنید. اطلاعات ورود خود را وارد کرده و روی «ذخیره» (Save) کلیک کنید.

تنظیمات شما در ویندوز کامل شد. دفعه بعد که به اینترنت متصل می‌شوید، با یک سرور پروکسی کار خواهید کرد.

 

راه‌اندازی سرور پروکسی در مک

در اینجا نحوه نصب یک سرور پروکسی روی مک‌بوک شما آورده شده است:

1. به منو بروید، سپس به «تنظیمات سیستم» (System Preferences) و بعد به آیکون «شبکه» (Network) بروید تا تنظیمات اتصال را تغییر دهید.
2. نوع شبکه‌ای را که استفاده می‌کنید (اترنت/وای‌فای) انتخاب کنید و روی «پیشرفته» > «پراکسی‌ها» کلیک کنید.
3. به بخش «کشف خودکار پروکسی» بروید و روی «پروکسی وب امن» کلیک کنید. آدرس سرور پروکسی و شماره پورت را در فیلدهای مربوطه وارد کنید.
4. برای استفاده از فایل PAC، به بخش «پیکربندی خودکار پروکسی» (Automatic Proxy Configuration) بروید و آدرس پروکسی را در فیلد URL وارد کنید.
5. اگر سرور شما با احراز هویت محافظت می‌شود، گزینه «سرور پروکسی به رمز عبور نیاز دارد» را تیک بزنید. اطلاعات ورود خود را وارد کرده و سپس برای ذخیره پیکربندی پروکسی، روی «تأیید» (OK) کلیک کنید.

اکنون آماده هستید تا از طریق سرور پروکسی خود در مک خود به اینترنت متصل شوید.

 

راه‌اندازی سرور پروکسی در اوبونتو

برای دسترسی به تنظیمات پروکسی و نصب یک سرور پروکسی در اوبونتو، مراحل زیر را دنبال کنید:

1. به تنظیمات اصلی اوبونتو بروید.
2. روی تنظیمات شبکه در منوی سمت چپ کلیک کنید و در بخش پروکسی شبکه (Network Proxy) روی چرخ‌دنده کلیک کنید.
3. در پنجرهٔ Network Proxy، به بخش Manual بروید و اطلاعات پروکسی خود را در فیلد مربوطه وارد کنید.

اکنون از پنجرهٔ گفتگو خارج شوید و اوبونتو به‌طور خودکار تنظیمات پروکسی جدید را اعمال خواهد کرد.

 

اتصال به سرور پروکسی با استفاده از مرورگر وب

گوگل کروم از سرور پروکسی مک یا ویندوز شما استفاده می‌کند. مراحل زیر را دنبال کنید تا تنظیمات پروکسی خود را مستقیماً از مرورگر کروم تنظیم کنید.

1. به نوار ابزار گوگل کروم بروید و سپس روی «تنظیمات» کلیک کنید.
2. به پایین اسکرول کرده و «نمایش تنظیمات پیشرفته» را انتخاب کنید.
3. روی «سیستم» (System) کلیک کنید و سپس به «تنظیمات پروکسی کامپیوتر خود را باز کنید» (Open your computer's proxy settings) بروید.
4. اکنون برای تکمیل فرایند، بر اساس سیستم‌عامل خود طبق دستورالعمل عمل کنید.

چگونه یک سرور پروکسی در خانه راه‌اندازی کنیم؟

در ویندوز به منوی استارت بروید، سپس به تنظیمات (Settings) بروید، گزینه شبکه و اینترنت (Network & Internet) را انتخاب کرده و در نهایت روی پروکسی (Proxy) کلیک کنید. همچنین می‌توانید از پروکسی روی روتر خانگی خود استفاده کنید.

چرا باید یک سرور پروکسی راه‌اندازی کنیم؟

یک سرور پروکسی می‌تواند استفاده کاربران از اینترنت را مشاهده کند. شما می‌توانید از آن برای مسدود کردن سایت‌هایی با محتوایی که غیرقابل قبول می‌دانید، استفاده کنید. همچنین می‌توانید یک سرور پروکسی را برنامه‌ریزی کنید تا تمام درخواست‌ها را ثبت کند، اگر می‌خواهید بدانید کارمندان شما در محل کار به چه وب‌سایت‌هایی مراجعه می‌کنند.

بنابراین یک سرور پروکسی مزایایی مانند ناشناس ماندن و امنیت آنلاین دارد، اما نقاط ضعف آن جدی است و توصیه می‌شود به دنبال راه‌حل امن‌تری باشید.

هرگاه از یک سرور پروکسی برای دسترسی به یک وب‌سایت استفاده می‌کنید، داده‌های دستگاه شما از طریق یک سرور شخص ثالث هدایت می‌شود و ترافیک شما ناشناس می‌گردد. با این حال، سرورهای پروکسی دارای برخی آسیب‌پذیری‌های امنیتی هستند، از جمله:

۱. حملات ویروسی

استفاده از سرور پروکسی خطر حملات ویروسی و هرزنامه را افزایش می‌دهد. به محض اینکه به سرور پروکسی متصل می‌شوید، ارائه‌دهنده سرور یک جلسه را آغاز می‌کند، لاگ‌های شما را ذخیره کرده و بنرها و تبلیغات را نمایش می‌دهد.

۲. هک امنیتی

یک سرور پروکسی ترافیک شما را از طریق یک سرور شخص ثالث هدایت می‌کند. چه در حال انجام تراکنش باشید و چه صرفاً در اینترنت گشت بزنید، تمام داده‌های شما از طریق این سرور که متعلق به شخص غریبه‌ای است، عبور می‌کند.

۳. سرقت هویت

مشکل اصلی یک سرور پروکسی، ثبت داده‌های شما و فروش آن به اشخاص ثالث است. این امر خطر نقض داده‌ها را افزایش می‌دهد.